Skip to content

#57 Luistereditie – Ontslagrecht: Grondwet liet het over aan de nazi’s (#82.19)

Help ons voortbestaan door te doneren: https://desnijtafel.nl
Als je niet kunt doneren: likes, subscribes (met belletje) en comments op Youtube en recensies op iTunes en Spotify zijn gratis en helpen ook.

Het is Pieter Omtzigts favoriete toneelstuk: De Grondwet, uiteraard opgesteld door Johan Rudolf Thorbecke in 1848. Nou ja, er staat 1815 boven en hij stamt eigenlijk uit 1798, maar sinds 1848 staat hij echt als een huis. Een huis waarin slavernij legaal was trouwens. Gelukkig is de slavernij in 1863 afgeschaft (of 1873?) en en nu danken wij allemaal onze vrijheid aan dit document. Rechters mogen er niet aan toetsen en het is ondergeschikt aan een heleboel verdragen, maar de tekst is fantastisch. Toch? Met Ewout Jansen & Kasper C. Jansen.

In deel 19: Waar in eerdere artikelen het minimale waar de Grondwet toe opdraagt concrete regelgeving is, slaagt artikel 19 erin daar nog onder te zakken. Wat werkgelegenheid betreft, hoeft de overheid zich alleen maar zorgen te maken. Over de rechten van arbeiders moet er wèl wetgeving komen, maar de Grondwet stelt nul eisen aan de inhoud daarvan. Ten slotte wordt ieders recht zelf een beroep te kiezen “erkend”, maar mag iedere wet daar natuurlijk onbeperkt inbreuk op maken.

Hoofdstukken:
0:00 Intro
0:28 Artikel 19 (Werk)

Bronnen: Omtzigt: respect voor Grondwet is keiharde ondergrens en daar houden wij ons aan vast (Natalie Righton in de Volkskrant, 13-12-2023, https://www.volkskrant.nl/politiek/omtzigt-respect-voor-grondwet-is-keiharde-ondergrens-en-daar-houden-wij-ons-aan-vast~bc1b0ccc/); Ronald Plasterk: D66 grootste bedreiging van ons democratisch bestel, het huis van Thorbecke (Ronald Plasterk in De Telegraaf, 19-2-2026, https://www.telegraaf.nl/opinie/ronald-plasterk-d66-grootste-bedreiging-van-ons-democratisch-bestel-het-huis-van-thorbecke/133305722.html ); Maarten van Rossem legt de Grondwet uit: ‘Overheid houdt zich er helemaal niet aan’ (Maarten van Rossem, 2023, https://www.youtube.com/watch?v=Ya3AqWMF8-c&t=737s ); De Grondwet (https://wetten.overheid.nl/BWBR0001840/2023-02-22 ); Tekst & Commentaar Grondwet en Statuut (P.P.T. Bovend’eert, J.L.W. Broeksteeg, D.E. Bunschoten, J.W.A. Fleuren, H.G. Hoogers, 29-6-2023 ); Joe Biden on Trump: “What a loser.” (C-SPAN, 28-6-2026, https://youtu.be/kSdrUvJIoJc ); Een werknemer ontslaan (UWV, https://www.uwv.nl/nl/ontslag/werknemer-ontslaan ); Geheugen van de polder (Geert de Bruin, Andrea Hijmans en Harry van den Tweel, AWVN, 2019, https://www.awvn.nl/app/uploads/2019/10/GEHEUGEN-VAN-DE-POLDER-HOOFDSTUK-17-BBA-1945.pdf ); Wikipedia over Arbeitseinsatz in Nederland (https://nl.wikipedia.org/wiki/Arbeitseinsatz_in_Nederland ); Reservations and Declarations for Treaty No.046 – Protocol No. 4 to the Convention for the Protection of Human Rights and Fundamental Freedoms (https://www.coe.int/en/web/conventions/full-list?module=declarations-by-treaty&numSte=046&codeNature=0 ); Europees Sociaal Handvest (herzien) in de Verdragenbank (https://verdragenbank.overheid.nl/nl/Verdrag/Details/007204_p.html#Nederlanden,%20het%20Koninkrijk%20der ); Europees Sociaal Handvest (herzien) (Raad van Europa, https://rm.coe.int/168007cf93 ); Wetenschappelijk commentaar op Artikel 2 van de Grondwet (B.P. Vermeulen, https://www.nederlandrechtsstaat.nl/grondwet/inleiding-bij-hoofdstuk-1-grondrechten/artikel-2-grondwet-nederlanderschap-vreemdelingenrecht/ ); Tweede-Kamerstukken 2004-2005, 29941, 3, p. 42-43 ); Nick & Simon – Pak Maar M’n Hand (Official Video) (https://youtu.be/odssLpkKEBU ); Artikelen 9 en 10a Participatiewet (https://wetten.overheid.nl/jci1.3:c:BWBR0015703&hoofdstuk=2&paragraaf=2.1&artikel=9&z=2026-07-01&g=2026-07-01 ).

Thumbnail-illustratie: Albert Hahn.

Ontslagrecht: Grondwet liet het over aan de nazi’s (De snijtafel)

Help ons voortbestaan door te doneren: https://desnijtafel.nl
Als je niet kunt doneren: likes, subscribes (met belletje) en comments op Youtube en recensies op iTunes en Spotify zijn gratis en helpen ook.

Het is Pieter Omtzigts favoriete toneelstuk: De Grondwet, uiteraard opgesteld door Johan Rudolf Thorbecke in 1848. Nou ja, er staat 1815 boven en hij stamt eigenlijk uit 1798, maar sinds 1848 staat hij echt als een huis. Een huis waarin slavernij legaal was trouwens. Gelukkig is de slavernij in 1863 afgeschaft (of 1873?) en en nu danken wij allemaal onze vrijheid aan dit document. Rechters mogen er niet aan toetsen en het is ondergeschikt aan een heleboel verdragen, maar de tekst is fantastisch. Toch? Met Ewout Jansen & Kasper C. Jansen.

In deel 19: Waar in eerdere artikelen het minimale waar de Grondwet toe opdraagt concrete regelgeving is, slaagt artikel 19 erin daar nog onder te zakken. Wat werkgelegenheid betreft, hoeft de overheid zich alleen maar zorgen te maken. Over de rechten van arbeiders moet er wèl wetgeving komen, maar de Grondwet stelt nul eisen aan de inhoud daarvan. Ten slotte wordt ieders recht zelf een beroep te kiezen “erkend”, maar mag iedere wet daar natuurlijk onbeperkt inbreuk op maken.

Hoofdstukken:
0:00 Intro
0:28 Artikel 19 (Werk)

Bronnen: Omtzigt: respect voor Grondwet is keiharde ondergrens en daar houden wij ons aan vast (Natalie Righton in de Volkskrant, 13-12-2023, https://www.volkskrant.nl/politiek/omtzigt-respect-voor-grondwet-is-keiharde-ondergrens-en-daar-houden-wij-ons-aan-vast~bc1b0ccc/); Ronald Plasterk: D66 grootste bedreiging van ons democratisch bestel, het huis van Thorbecke (Ronald Plasterk in De Telegraaf, 19-2-2026, https://www.telegraaf.nl/opinie/ronald-plasterk-d66-grootste-bedreiging-van-ons-democratisch-bestel-het-huis-van-thorbecke/133305722.html ); Maarten van Rossem legt de Grondwet uit: ‘Overheid houdt zich er helemaal niet aan’ (Maarten van Rossem, 2023, https://www.youtube.com/watch?v=Ya3AqWMF8-c&t=737s ); De Grondwet (https://wetten.overheid.nl/BWBR0001840/2023-02-22 ); Tekst & Commentaar Grondwet en Statuut (P.P.T. Bovend’eert, J.L.W. Broeksteeg, D.E. Bunschoten, J.W.A. Fleuren, H.G. Hoogers, 29-6-2023 ); Joe Biden on Trump: “What a loser.” (C-SPAN, 28-6-2026, https://youtu.be/kSdrUvJIoJc ); Een werknemer ontslaan (UWV, https://www.uwv.nl/nl/ontslag/werknemer-ontslaan ); Geheugen van de polder (Geert de Bruin, Andrea Hijmans en Harry van den Tweel, AWVN, 2019, https://www.awvn.nl/app/uploads/2019/10/GEHEUGEN-VAN-DE-POLDER-HOOFDSTUK-17-BBA-1945.pdf ); Wikipedia over Arbeitseinsatz in Nederland (https://nl.wikipedia.org/wiki/Arbeitseinsatz_in_Nederland ); Reservations and Declarations for Treaty No.046 – Protocol No. 4 to the Convention for the Protection of Human Rights and Fundamental Freedoms (https://www.coe.int/en/web/conventions/full-list?module=declarations-by-treaty&numSte=046&codeNature=0 ); Europees Sociaal Handvest (herzien) in de Verdragenbank (https://verdragenbank.overheid.nl/nl/Verdrag/Details/007204_p.html#Nederlanden,%20het%20Koninkrijk%20der ); Europees Sociaal Handvest (herzien) (Raad van Europa, https://rm.coe.int/168007cf93 ); Wetenschappelijk commentaar op Artikel 2 van de Grondwet (B.P. Vermeulen, https://www.nederlandrechtsstaat.nl/grondwet/inleiding-bij-hoofdstuk-1-grondrechten/artikel-2-grondwet-nederlanderschap-vreemdelingenrecht/ ); Tweede-Kamerstukken 2004-2005, 29941, 3, p. 42-43 ); Nick & Simon – Pak Maar M’n Hand (Official Video) (https://youtu.be/odssLpkKEBU ); Artikelen 9 en 10a Participatiewet (https://wetten.overheid.nl/jci1.3:c:BWBR0015703&hoofdstuk=2&paragraaf=2.1&artikel=9&z=2026-07-01&g=2026-07-01 ).

Thumbnail-illustratie: Albert Hahn.

Update over de Grondwetserie

CORRECTIE: Deze update is opgenomen vóór de publicatie van de aflevering over Grondwet-artikel 19. Er komen dus niet nog 4 korte afleveringen en 1 lange aan, maar 3 korte en 1 lange.

#56 Luistereditie – Gaat Sander Schimmelpennincks protestantse arbeidsethos ons redden? (#84)

Help ons voortbestaan door te doneren: https://desnijtafel.nl
Als je niet kunt doneren: likes, subscribes (met belletje) en comments op Youtube en recensies op iTunes en Spotify zijn gratis en helpen ook.

RECTIFICATIE
In deze aflevering worden de termen ‘deeltijdprins’ en ‘deeltijdprinses’ toegeschreven aan Sander Schimmelpenninck. Hoewel die termen in het debat rondom Schimmelpenninck vaak zijn gevallen, hebben wij geen bron gevonden waarin hij ze zelf gebruikt en dus nemen wij de toeschrijving terug. Het zouden termen zijn van Marianne Zwagerman.
EINDE RECTIFICATIE

Sander Schimmelpenninck is al jaren zeer ontstemd over het Nederlandse arbeidsethos, zo blijkt uit zijn columns in de Volkskrant. Nederlanders doen aan “werkweigering” en hangen een “decadente religie van vrije tijd en vermaak” aan, ten koste van de economie en zelfs de democratie. Petra Madelon de Graaf en Kasper C. Jansen, liefhebbers van Schimmelpennincks harde aanpak van fascisme, bekijken twee van zijn columns over werk en vrije tijd. De stellingnames blijken een stuk steviger dan de onderbouwingen.

Bronnen: Onze democratie heeft te lijden onder onze werkweigering (Sander Schimmelpenninck in de Volkskrant, 5-5-2025); Wie is verantwoordelijk voor fouten, ChatGPT of jij? (Petra Madelon de Graaf in NRC, 28-8-2025); Graag gedaan – Tonny Media (https://youtu.be/9Wgm4mG9rOw ); Sander Schimmelpenninck over tech in het onderwijs (Zelfspodcast); Als je een fascist zijn zondebok afpakt, komt hij gewoon met een nieuwe (Sander Schimmelpenninck in de Volkskrant, 3-11-2025); Met het luie enerzijds-anderzijds geklets zijn leden van het zogenaamde redelijke midden nog erger dan de fascisten zelf (Sander Schimmelpenninck in de Volkskrant, 12-1-2026); Waarom is het prima dat mensen doodgaan aan longkanker en is het problematisch om dit te willen bestrijden? (Sander Schimmelpenninck in de Volkskrant, 8-2-2026); Tijdwinst door AI? Die gaat op aan scrollen, shoppen en vakanties plannen in de baas z’n tijd (Sander Schimmelpenninck in de Volkskrant, 16-6-2025); Bijna kwart van de werknemers werkt 6 tot 10 uur per week over (ADP, 16-7-2021); Hoge werkdruk: met 0,7 fte toch een fulltime baan (Anka van Voorthuijsen voor AOb, 16-9-2022); Actiegroep 0.7 wil onbetaald overwerk universiteiten halt toeroepen (Queenie Scholtes voor DUB, 27-10-2021); Kamervragen na Rambam-uitzending over schoonmaak hotels (NOS, 28-1-2016); Stagiair te vaak misbruikt als goedkope arbeidskracht (FNV, 14-6-2024); vacature Redacteur bij Tonny Media (2022) Meer vrouwen én mannen in grote deeltijdbanen (CBS, 15-2-2024); Part-time work has a positive impact on productivity (Jeroen Neckebrouck voor IESE, 23-3-2023); Druk op werkende mantelzorgers neemt toe, SER pleit voor meer steun (NOS, 19-2-2026); Zo min mogelijk werken is onze nationale sport geworden (Sander Schimmelpenninck in de Volkskrant, 29-5-2022); Emancipatiemonitor 2024 (CBS, 14-11-2024); Average work week nearly 36 hours in the EU in 2025 (Eurostat, 27-5-2026); Arbeidsproductiviteit (Ministerie van Economische Zaken en Klimaat); Deels thuiswerken maakt Nederland niet armer, wel gelukkiger (PWC, 4-9-2023); CNV-onderzoek: werkgevers staan steeds kritischer tegenover thuiswerken (CNV, 16-5-2025); Sam Altman predicts AI will surpass human intelligence by 2030 (Jan Philipp Burgard voor Welt, 26-9-2025); ‘Overheid moet stoppen met algoritmes die leiden tot discriminatie’ (NOS, 7-5-2026); Ik heb een klacht (Tuchtcollege voor de Gezondheidszorg); The responsibility gap: Ascribing responsibility for the actions of learning automata (Andreas Matthias, september 2004); Blackbox3D-withGraphs.svg (Krauss en Pduive23, 18 oktober 2024, Licentie: https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/ ); “Computer Says No…” (Matt Lucas and David Walliams); ChatGPT May Be Eroding Critical Thinking Skills, According to a New MIT Study (Andrew R. Chow voor Time, 17-6-2025); Gaat AI echt alle schrijversfuncties vervangen? (Chloe Xiang, 26-4-2023); An AI-generated band got 1m plays on Spotify. Now music insiders say listeners should be warned (Lanre Bakare voor The Guardian, 14-7-2025); Time, not material goods, ‘raises happiness’ (Helen Briggs voor BBC News, 15-7-2017); Zwarte elfjes in Droomvlucht goed voor kinderen, ondanks discussie: ‘Vreemd als alles standaard wit is’ (Matthijs Keim, 24-2-2023); Are we working more than ever? (Charlie Giattino en Esteban Ortiz-Ospina voor Our World In Data, 16-12-2020); Time Use (Esteban Ortiz-Ospina, Bastian Herre, Tuna Acisu, Charlie Giattino en Max Roser voor Our World in Data, 2020-2024); Een week in kaart Editie 2 (Anne Roeters, Freek Bucx, m.m.v. Jan Dirk Vlasblom, Marian de Voogd-Hamelink voor het Sociaal Cultureel Planbureau, 2-5-2019); Vrouwen krijgen een burn-out omdat mannen niet genoeg zorgen (Bregje Feuth en Mirte Wibaut in NRC, 31-3-2026); Nederland Europees kampioen zitten (TNO, 27-2-2024); De veranderende wereld van werk (Anne Roeters, Patricia van Echtelt, Cok Vrooman, Jan Dirk Vlasblom en Martin Olsthoorn voor het Sociaal Cultureel Planbureau, april 2021); Arbeid en vrije tijd (CBS, 2022); Welzijn in relatie met opleiding en werk; kenmerken werk, 2013-2021 (CBS, 18-8-2023); De arbeidsmarkt in cijfers 2023 (CBS); Het Westen verveelt zich dood – en dat is een bedreiging (Stuart Whatley (vertaald) in NRC, 29-4-2025); Raad van State: uitsluiten van politieke partijen gaat voor nu te ver (NOS, 18-5-2026); Genees jezelf van infobesitas en twitteritis (Hans Schnitzler in NRC, 25-4-2018); Wikipedia over Gert Biesta; Wat is goed onderwijs? Over kwalificatie, socialisatie en subjectivering (Gert Biesta voor Stichting Nivos, 24-3-2014); Hoe belangrijk is werk? ‘Ik hield van mijn werk, maar mijn werk hield niet heel erg veel van mij toen ik het moeilijk had’ (Lisanne van Sadelhoff in de Volkskrant, 1-2-2026); OpenAI tops $25 billion in annualized revenue, The Information reports (Reuters, 5-3-2026); Trump hosts Mark Zuckerberg, Tim Cook and tech CEOs for White House dinner (Associated Press, 5-9-2025).

Gaat Sander Schimmelpennincks protestantse arbeidsethos ons redden? (De snijtafel #84)

Help ons voortbestaan door te doneren: https://desnijtafel.nl
Als je niet kunt doneren: likes, subscribes (met belletje) en comments op Youtube en recensies op iTunes en Spotify zijn gratis en helpen ook.

RECTIFICATIE
In deze aflevering worden de termen ‘deeltijdprins’ en ‘deeltijdprinses’ toegeschreven aan Sander Schimmelpenninck. Hoewel die termen in het debat rondom Schimmelpenninck vaak zijn gevallen, hebben wij geen bron gevonden waarin hij ze zelf gebruikt en dus nemen wij de toeschrijving terug. Het zouden termen zijn van Marianne Zwagerman.
EINDE RECTIFICATIE

Sander Schimmelpenninck is al jaren zeer ontstemd over het Nederlandse arbeidsethos, zo blijkt uit zijn columns in de Volkskrant. Nederlanders doen aan “werkweigering” en hangen een “decadente religie van vrije tijd en vermaak” aan, ten koste van de economie en zelfs de democratie. Petra Madelon de Graaf en Kasper C. Jansen, liefhebbers van Schimmelpennincks harde aanpak van fascisme, bekijken twee van zijn columns over werk en vrije tijd. De stellingnames blijken een stuk steviger dan de onderbouwingen.

Bronnen: Onze democratie heeft te lijden onder onze werkweigering (Sander Schimmelpenninck in de Volkskrant, 5-5-2025); Wie is verantwoordelijk voor fouten, ChatGPT of jij? (Petra Madelon de Graaf in NRC, 28-8-2025); Graag gedaan – Tonny Media (https://youtu.be/9Wgm4mG9rOw ); Sander Schimmelpenninck over tech in het onderwijs (Zelfspodcast); Als je een fascist zijn zondebok afpakt, komt hij gewoon met een nieuwe (Sander Schimmelpenninck in de Volkskrant, 3-11-2025); Met het luie enerzijds-anderzijds geklets zijn leden van het zogenaamde redelijke midden nog erger dan de fascisten zelf (Sander Schimmelpenninck in de Volkskrant, 12-1-2026); Waarom is het prima dat mensen doodgaan aan longkanker en is het problematisch om dit te willen bestrijden? (Sander Schimmelpenninck in de Volkskrant, 8-2-2026); Tijdwinst door AI? Die gaat op aan scrollen, shoppen en vakanties plannen in de baas z’n tijd (Sander Schimmelpenninck in de Volkskrant, 16-6-2025); Bijna kwart van de werknemers werkt 6 tot 10 uur per week over (ADP, 16-7-2021); Hoge werkdruk: met 0,7 fte toch een fulltime baan (Anka van Voorthuijsen voor AOb, 16-9-2022); Actiegroep 0.7 wil onbetaald overwerk universiteiten halt toeroepen (Queenie Scholtes voor DUB, 27-10-2021); Kamervragen na Rambam-uitzending over schoonmaak hotels (NOS, 28-1-2016); Stagiair te vaak misbruikt als goedkope arbeidskracht (FNV, 14-6-2024); vacature Redacteur bij Tonny Media (2022) Meer vrouwen én mannen in grote deeltijdbanen (CBS, 15-2-2024); Part-time work has a positive impact on productivity (Jeroen Neckebrouck voor IESE, 23-3-2023); Druk op werkende mantelzorgers neemt toe, SER pleit voor meer steun (NOS, 19-2-2026); Zo min mogelijk werken is onze nationale sport geworden (Sander Schimmelpenninck in de Volkskrant, 29-5-2022); Emancipatiemonitor 2024 (CBS, 14-11-2024); Average work week nearly 36 hours in the EU in 2025 (Eurostat, 27-5-2026); Arbeidsproductiviteit (Ministerie van Economische Zaken en Klimaat); Deels thuiswerken maakt Nederland niet armer, wel gelukkiger (PWC, 4-9-2023); CNV-onderzoek: werkgevers staan steeds kritischer tegenover thuiswerken (CNV, 16-5-2025); Sam Altman predicts AI will surpass human intelligence by 2030 (Jan Philipp Burgard voor Welt, 26-9-2025); ‘Overheid moet stoppen met algoritmes die leiden tot discriminatie’ (NOS, 7-5-2026); Ik heb een klacht (Tuchtcollege voor de Gezondheidszorg); The responsibility gap: Ascribing responsibility for the actions of learning automata (Andreas Matthias, september 2004); Blackbox3D-withGraphs.svg (Krauss en Pduive23, 18 oktober 2024, Licentie: https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/ ); “Computer Says No…” (Matt Lucas and David Walliams); ChatGPT May Be Eroding Critical Thinking Skills, According to a New MIT Study (Andrew R. Chow voor Time, 17-6-2025); Gaat AI echt alle schrijversfuncties vervangen? (Chloe Xiang, 26-4-2023); An AI-generated band got 1m plays on Spotify. Now music insiders say listeners should be warned (Lanre Bakare voor The Guardian, 14-7-2025); Time, not material goods, ‘raises happiness’ (Helen Briggs voor BBC News, 15-7-2017); Zwarte elfjes in Droomvlucht goed voor kinderen, ondanks discussie: ‘Vreemd als alles standaard wit is’ (Matthijs Keim, 24-2-2023); Are we working more than ever? (Charlie Giattino en Esteban Ortiz-Ospina voor Our World In Data, 16-12-2020); Time Use (Esteban Ortiz-Ospina, Bastian Herre, Tuna Acisu, Charlie Giattino en Max Roser voor Our World in Data, 2020-2024); Een week in kaart Editie 2 (Anne Roeters, Freek Bucx, m.m.v. Jan Dirk Vlasblom, Marian de Voogd-Hamelink voor het Sociaal Cultureel Planbureau, 2-5-2019); Vrouwen krijgen een burn-out omdat mannen niet genoeg zorgen (Bregje Feuth en Mirte Wibaut in NRC, 31-3-2026); Nederland Europees kampioen zitten (TNO, 27-2-2024); De veranderende wereld van werk (Anne Roeters, Patricia van Echtelt, Cok Vrooman, Jan Dirk Vlasblom en Martin Olsthoorn voor het Sociaal Cultureel Planbureau, april 2021); Arbeid en vrije tijd (CBS, 2022); Welzijn in relatie met opleiding en werk; kenmerken werk, 2013-2021 (CBS, 18-8-2023); De arbeidsmarkt in cijfers 2023 (CBS); Het Westen verveelt zich dood – en dat is een bedreiging (Stuart Whatley (vertaald) in NRC, 29-4-2025); Raad van State: uitsluiten van politieke partijen gaat voor nu te ver (NOS, 18-5-2026); Genees jezelf van infobesitas en twitteritis (Hans Schnitzler in NRC, 25-4-2018); Wikipedia over Gert Biesta; Wat is goed onderwijs? Over kwalificatie, socialisatie en subjectivering (Gert Biesta voor Stichting Nivos, 24-3-2014); Hoe belangrijk is werk? ‘Ik hield van mijn werk, maar mijn werk hield niet heel erg veel van mij toen ik het moeilijk had’ (Lisanne van Sadelhoff in de Volkskrant, 1-2-2026); OpenAI tops $25 billion in annualized revenue, The Information reports (Reuters, 5-3-2026); Trump hosts Mark Zuckerberg, Tim Cook and tech CEOs for White House dinner (Associated Press, 5-9-2025).

#55 Luistereditie – Miljoenen belastinggeld naar rijke strafpleiters,terwijl sociaal advocatuur wankelt (De snijtafel #82.18)

Help ons voortbestaan door te doneren: https://desnijtafel.nl
Als je niet kunt doneren: likes, subscribes (met belletje) en comments op Youtube en recensies op iTunes en Spotify zijn gratis en helpen ook.

Het is Pieter Omtzigts favoriete toneelstuk: De Grondwet, uiteraard opgesteld door Johan Rudolf Thorbecke in 1848. Nou ja, er staat 1815 boven en hij stamt eigenlijk uit 1798, maar sinds 1848 staat hij echt als een huis. Een huis waarin slavernij legaal was trouwens. Gelukkig is de slavernij in 1863 afgeschaft (of 1873?) en en nu danken wij allemaal onze vrijheid aan dit document. Rechters mogen er niet aan toetsen en het is ondergeschikt aan een heleboel verdragen, maar de tekst is fantastisch. Toch? Met Ewout Jansen & Kasper C. Jansen.

In deel 18: De Grondwet geeft burgers het recht zich door een advocaat te laten vertegenwoordigen en geeft opdracht tot een wet waarin íets staat over rechtsbijstand voor mensen met weinig geld. Die wet kwam er: bij strafvervolging is een gratis advocaat mogelijk, maar bij alle andere rechtsgebieden moeten zelfs de allerarmsten betalen voor rechtsbijstand. Ondertussen strijken strafrechtadvocaten miljoenen belastinggeld op wanneer hun (rijke) cliënten na vrijspraak hun advocaatkosten verhalen op de Staat.

Bronnen: Omtzigt: respect voor Grondwet is keiharde ondergrens en daar houden wij ons aan vast (Natalie Righton in de Volkskrant, 13-12-2023, https://www.volkskrant.nl/politiek/omtzigt-respect-voor-grondwet-is-keiharde-ondergrens-en-daar-houden-wij-ons-aan-vast~bc1b0ccc/); Ronald Plasterk: D66 grootste bedreiging van ons democratisch bestel, het huis van Thorbecke (Ronald Plasterk in De Telegraaf, 19-2-2026, https://www.telegraaf.nl/opinie/ronald-plasterk-d66-grootste-bedreiging-van-ons-democratisch-bestel-het-huis-van-thorbecke/133305722.html ); Maarten van Rossem legt de Grondwet uit: ‘Overheid houdt zich er helemaal niet aan’ (Maarten van Rossem, 2023, https://www.youtube.com/watch?v=Ya3AqWMF8-c&t=737s ); De Grondwet (https://wetten.overheid.nl/BWBR0001840/2023-02-22 ); Tekst & Commentaar Grondwet en Statuut (P.P.T. Bovend’eert, J.L.W. Broeksteeg, D.E. Bunschoten, J.W.A. Fleuren, H.G. Hoogers, 29-6-2023 ); Nick & Simon – Pak Maar M’n Hand (Official Video) (https://youtu.be/odssLpkKEBU ); Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (https://www.echr.coe.int/documents/d/echr/convention_ENG ); Geen eigen bijdrage (Raad voor Rechtsbijstand, https://www.rechtsbijstand.nl/mediation-rechtsbijstand/hoeveel-betalen/geen-eigen-bijdrage/ ); Eigen bijdrage (Raad voor Rechtsbijstand, https://www.rechtsbijstand.nl/mediation-rechtsbijstand/hoeveel-betalen/eigen-bijdrage/ ); Handvest Grondrechten EU (https://www.europarl.europa.eu/charter/pdf/text_nl.pdf ); Artikel 530 Wetboek van Strafvordering (https://wetten.overheid.nl/jci1.3:c:BWBR0001903&boek=Vierde&titeldeel=VIa&artikel=530&z=2026-01-01&g=2026-01-01 ); Marco Borsato wil advocaatkosten na vrijspraak verhalen op Staat (19-3-2026, https://www.advocatie.nl/nieuws/marco-borsato-wil-advocaatkosten-na-vrijspraak-verhalen-op-staat/ ); ECLI:NL:GHAMS:2023:2529 (https://uitspraken.rechtspraak.nl/details?id=ECLI:NL:GHAMS:2023:2529&showbutton=true&keyword=&idx=3 ); Tekort aan sociaal advocaten blijft zorgelijk (8-4-2026, https://www.advocatie.nl/nieuws/tekort-aan-sociaal-advocaten-blijft-zorgelijk/ ).