Skip to content

Spectrum

In de zomer van 2017 publiceerde de gemeente Amsterdam een taalgids voor haar ambtenaren, die helemaal draaide om het correct aanspreken en beschrijven van personen en zaken in de zogenaamde LHBTI-sfeer (seksuele minderheden en genderminderheden). Er was destijds enige ophef over het bestaan van dit document, maar amper journalistieke aandacht voor de precieze inhoud. Maarten Boudry en Kasper C. Jansen toetsen de Regenboog Taaltips op juistheid, haalbaarheid en consistentie.

Kort voor de publicatie van deze aflevering bleek dat de gemeente Amsterdam in oktober 2017 een aangepaste versie van dit document heeft geüpload als tegemoetkoming aan eerdere feedback. De besproken editie is dus verouderd. Een vergelijking wees echter uit dat alle punten van kritiek ook gelden voor de nieuwe versie.

(VPRO.nl publiceert iedere eerste vrijdag van de maand een nieuwe aflevering van De snijtafel. Een week later verschijnt de aflevering ook op het gebruikelijke kanaal. Dit keer heeft de tweede publicatie iets langer geduurd, waarvoor excuus.)

Bronnen: Regenboog Taaltips (Gemeente Amsterdam); How sexually dimorphic are we? Review and synthesis (Blackless et al.).

Laag

Zelfbenoemd innovatiestrateeg Marianne Zwagerman ontstak in toorn toen een advocaat haar een vraag probeerde te stellen over ‘lager geschoold personeel’. Het woord ‘laag’ hield volgens haar een miskenning in van het ‘praktische’ onderwijs – dat niet onderdoet voor het ‘theoretische’ onderwijs – en een miskenning van de ‘ongelooflijke talenten met je handen’ die je als VMBO-leerling vanzelfsprekend hebt. Een videoregistratie die op internet belandde, werd miljoenen keren bekeken en veelvuldig beaamd. Een dankbaar onderwerp dus voor De snijtafel, waarin Ewout Jansen en Kasper C. Jansen onder andere concluderen dat Zwagermans uitspraken, naast onjuist en agressief, ernstig in strijd zijn met elkaar. (Met dank aan Marc Buiks, die dit onderwerp heeft getipt.)

(VPRO.nl publiceert iedere eerste vrijdag van de maand een nieuwe aflevering van De snijtafel. Een week later verschijnt de aflevering ook op het gebruikelijke kanaal. Dit keer heeft de tweede publicatie iets langer geduurd, waarvoor excuus.)

Bronnen: Marianne Zwagerman – INTERVIEW @ Leadership Experience; Straight-Line Business School op Facebook; Het eerste deel van de 3D-geprinte stalen brug is af (Het Parool, 27 september 2017); The Witches (Lorimar Film Entertainment, 1990); Videofucken met Marianne Zwagerman!; Marianne Zwagerman op Dumpert; Stop VMBO leerlingen niet weg; ‘Thierry Baudet heeft niets te zoeken in de Tweede Kamer’; Marianne Zwagerman op LinkedIn; Verbazing over ‘overbodige’ studies (Trouw, 10 mei 2006).

Voor als je het nog niet voelde

In de vierdelige documentaireserie Onbehagen onderzoekt essayist Bas Heijne waarom er de laatste tijd zoveel onbehagen is. De schaal van de waargenomen ontevredenheid wisselt sterk: soms spreekt Heijne over een persoonlijke sensatie, soms over een wereldwijde tendens. De oorzaak van het probleem blijft hij echter consequent in de buitenwereld zoeken en niet in zijn eigen psyche. Een vaag en zogenaamd alomvattend klaaglied, ondersteund door indrukwekkende montages, schetst een wereld die, na een hoopvolle periode in Heijne’s jeugd, zichzelf met duizelingwekkende snelheid aan stukken scheurt. Maarten Boudry is te gast in De snijtafel om het goede (of toch slechte?) nieuws te brengen dat het vooralsnog zo’n vaart niet loopt.

(VPRO.nl publiceert iedere eerste vrijdag van de maand een nieuwe aflevering van De snijtafel. Een week later verschijnt de aflevering ook op het gebruikelijke kanaal.)

Bronnen: Onbehagen: De nieuwe wanorde (HUMAN-VPRO, 2018); omslag van Détruire le fascisme islamique door Zineb El Rhazoui; Number of democracies between 1800-2010 (Max Roser); Number of world citizens living under different political regimes (Max Roser); Number of annual war battle deaths by world region, oude versie en nieuwe versie (Max Roser); omslag van Enlightenment Now door Steven Pinker; omslag van Vooruitgang door Johan Norberg; World population living in extreme poverty, 1820-2015 (Max Roser); Share of the World Population living in Absolute Poverty, 1820-2015 (Max Roser); The Newsroom (HBO, 2012); Jan Terlouws speech in De Wereld Draait Door (BNNVARA); Wat heeft Jezus ons nog te vertellen? Dat iedereen uit z’n bubbeltje moet komen, zegt Bas Heijne (Sara Berkeljon in de Volkskrant op 27 maart 2018); Jambers (VTM, 1992).

Met gratis Azië

Rituals is een Nederlands cosmeticabedrijf dat zich sinds de oprichting in 2000 gevestigd heeft in 26 landen. Het merk heeft niet alleen de pretentie luxer te zijn dan andere merken, maar ook (en vooral) spiritueler. In een recente bioscoopreclame krijgt de kijker in verschillende talen en bij monde van een keur aan etniciteiten het dringende verzoek zijn ‘hart te openen’. Revka Bijl, die de reclame meerdere keren onderging, is te gast in De snijtafel om uit te zoeken waar het hart van Rituals eigenlijk zit.

Correctie: Op de internetpagina’s van individuele Rituals-producten staat een uitklapbaar venstertje waar wél de echte ingrediënten worden opgesomd.

(VPRO.nl publiceert iedere laatste woensdag van de maand een nieuwe aflevering van De snijtafel. Een week later verschijnt de aflevering ook op het gebruikelijke kanaal.)

Bronnen: The Rituals Philosophy – Slow Down with Rituals; History of Rituals – Inside Rituals; Open Your Heart – The Ritual of Anahata; het YouTubekanaal van Rituals; Jongen met blauwe sjaal (Giovanni Bragolin); #openyourheart op Twitter; Indiana Jones and the Temple of Doom (Paramount Pictures, 1984); Stropers doden neushoorn om hoorn in Franse dierentuin (Etienne Verschuren voor NRC); https://www.rituals.com; Hanami at Himeji castle in Japan (Miya.m); Videoclip van De kleine dingen (Saskia & Serge, Philips, 1972); Gouden groeier Raymond Cloosterman (Leo van Marrewijk voor De Ondernemer); There you are – CHANEL N°5 Part 1 (Chanel, 2012); Dior Sauvage – The masculine fragrance (Christian Dior, 2016); ‘Rituals cares’, claimen ze – maar hoe duurzaam zijn die zalfjes eigenlijk? (Loethe Olthuis voor de Volkskrant); Cosmeticamerk Rituals creëert meeste banen.

Wij hebben ons uiterste best gedaan de producenten van de commercials van Chanel en Dior te achterhalen, maar dit is helaas niet gelukt.

Regulering van de ideeënmarkt

Inmiddels heeft kamerlid Thierry Baudet aangifte gedaan tegen minister Kajsa Ollongren wegens smaad en laster, maar in december vorig jaar zaten ze nog samen in Jinek. Ollongren kwam vertellen – of eigenlijk niet vertellen – over de maatregelen die zij wil nemen om nepnieuws te bestrijden. Thierry Baudet was aanwezig omdat hij door EenVandaag tot politicus van het jaar was verkozen, maar nam de gelegenheid te baat om de schijn te wekken dat Ollongren een orwelliaans Ministerie van Waarheid aan het optuigen is.

Kasper C. Jansen heeft Joris van Laarhoven te gast om deze onvruchtbare discussie stap voor stap te verhelderen en aan te vullen. Opvallend is hoe weinig er duidelijk wordt over de gebruikte begrippen en de voorgenomen maatregelen, maar ook hoe Thierry Baudet zijn eerder bij De snijtafel bekritiseerde congrestoespraak in de praktijk brengt. Overigens heeft Baudet wat deze kwestie betreft een onverwachte bondgenoot: Zondag met Lubach. De gedachte lijkt dat enkel onze eigen overheid een gevaar kan zijn, zelfs wanneer zij ons tracht te beschermen tegen vijandige overheden.

(VPRO.nl publiceert iedere laatste woensdag van de maand een nieuwe aflevering van De snijtafel. Een week later verschijnt de aflevering ook op het gebruikelijke kanaal.)

Bronnen: Jinek op 18 december 2017 (KRO-NCRV); Identifying and Countering Fake News (Mark Verstraete, Derek E. Bambauer, Jane R. Bambauer); @DarthPutinKGB op Twitter; Kamerbrief over beïnvloeding van de publieke opinie door statelijke actoren (Kajsa Ollongren); Zondag met Lubach over Russisch nepnieuws (VPRO); Hackteam AIVD gaf FBI cruciale info over Russische inmenging verkiezingen (NOS); Thierry Baudet op Twitter; 10 Reasons The Dutch-Russia Hacking Story Is Fake News (Suzie Dawson); interview met Margarita Simonyan in Kommersant; Question That: RT’s Military Mission; Facebook start ook in Nederland met aanpak nepnieuws; Zondag met Lubach over censuur (VPRO); Zondag met Lubach over bijzonder onderwijs (VPRO); Toelichting CPB-onderzoek opbrengsten introductie euro; Kamerbrief over heimelijke beïnvloeding van de publieke opinie door statelijke actoren (Kajsa Ollongren); Jaarverslag 2016 (AIVD);

Fopspanning

Het lange interview van Wilfried de Jong met koning Willem-Alexander werd geprezen door zowel recensenten als BN’ers en bekeken door 4,3 miljoen onderdanen. De opzet was een persoonlijk gesprek te voeren, waarbij het koningschap zoveel mogelijk buiten beeld zou blijven. Ewout Jansen en Kasper C. Jansen vinden dat het een stuk persoonlijker had gekund. En wordt het trouwens niet eens tijd om het wezen van het koningschap wél in beeld te brengen?

RECTIFICATIE: ‘Pubertijd’ is wél correct Nederlands.

(VPRO.nl publiceert iedere laatste woensdag van de maand een nieuwe aflevering van De snijtafel. Een week later verschijnt de aflevering ook op het gebruikelijke kanaal.)

Bronnen: Willem-Alexander 50 (NOS en RTL, 2017); Paywall van RTL; Het hele gesprek met koning Willem-Alexander; Pauw, Janine Abbring en Wilfried de Jong kanshebbers Sonja Barend Award; Tv-recensie: het was gewoon een prima, relaxed gesprek met de koning (Julien Althuisius); Een koning die geen tv mocht kijken (Hans Beerekamp); ‘Beste interview met de koning ooit’, BN’ers lovend over interview Wilfried; Kijkers zwaar onder de indruk van interview met koning Willem-Alexander; Interview Willem-Alexander: dit moet je gezien hebben; Koning openhartig en geëmotioneerd over Friso, MH17 en gezinsleven; Hoe kwam het gesprek met de koning tot stand?; Bekende Nederlanders lyrisch over koningsinterview; Wilfried de Jong bij Sonja op Zondag op 18 februari 1990; Grondwet voor het Koninkrijk der Nederlanden van 24 augustus 1815; Juliana en de Vier van Breda (Jaco Alberts); King Charles III (BBC, 2017).